· Fenna Dekker
Wat aantrekken bij pilates: van je eerste matles tot de reformer
De vraag komt bijna altijd de avond voor de eerste les, en meestal in dezelfde vorm: wat heb ik hier nu echt voor nodig? Voor je bovenlichaam en je benen ligt het antwoord waarschijnlijk al in je kast, zolang het aan drie voorwaarden voldoet die hieronder één voor één langskomen. Het onderdeel dat er meestal wél bij gekocht wordt, zit niet aan je bovenlichaam maar aan je voeten — en dat is precies het onderdeel waar een studio je op aanspreekt.
Is er een dresscode bij pilates?
Geen enkele studio die ik ken schrijft een merk, een kleur of een model voor. Wat wél in de huisregels staat, en dan bijna woordelijk hetzelfde, zijn twee punten: schoenen blijven bij de deur, en aan je voeten horen sokken met antislip. Dat tweede punt staat op de site van de ene studio als aanbeveling en bij de andere als voorwaarde, en bij reformerlessen is het vrijwel overal een voorwaarde. Vraag je je af of dat voor jouw les geldt, kijk dan op de pagina met praktische informatie van je studio; staat er niets, neem ze dan toch mee, want je bent nooit de enige.
De rest van de dresscode is geen regel maar een gevolg van wat er in de les gebeurt. Een docent kijkt naar de stand van je bekken, naar je onderste ribben en naar de lijn van je ruggengraat. Onder een wijde trui is dat niet te zien, en dan verdwijnt de helft van wat een les je te bieden heeft. Daarom kiezen de meeste mensen na twee lessen vanzelf voor iets strakkers — niet om er sportief uit te zien, maar omdat de correcties dan aankomen.
En dat het zoveel mensen aangaat, is geen gevoel: de groepsles op een mat is in Nederland volkomen gewoon.
van de volwassenen beoefende in 2019 yoga, en daarmee is het de meest beoefende groepsles van het land. Een uur op een mat is hier dus allesbehalve een niche
Bron: CBS, Sporten door volwassenen in Nederland, 2020
Je bovenlichaam: wat blijft zitten als je omkeert
In pilates lig je de helft van de tijd niet rechtop. Je ligt op je rug, je rolt op je zij, je tilt je heupen op in een brug. Elk kledingstuk dat losjes over je heen hangt, zakt op die momenten richting je gezicht. Dat is de eerste en eigenlijk enige echte eis aan je bovenlichaam: het moet blijven zitten als je op je kop staat.
Wat werkt
Een sporttop met brede bandjes of een ingebouwde binnentop, een strak hemd, of een T-shirt dat je in de band van je legging stopt. Stof die vocht doorlaat is prettiger dan dik katoen, want een matles is minder rustig dan hij eruitziet en een reformeruur is dat zeker niet. Een dunne trui of een vest voor de eerste vijf minuten is geen overbodige luxe: een studio staat vaak koeler dan je verwacht en je begint liggend.
Wat niet werkt
Een wijd T-shirt zonder taille, een topje met dunne bandjes die van je schouder glijden, en alles met een capuchon. Die capuchon komt precies onder je nek terecht op het moment dat je nek plat op de mat hoort te liggen, en bij een oefening op je rug voel je meteen waarom dat niet handig is.
Legging, short of joggingbroek
Voor je benen is de keuze ruimer, want daar zakt niets naar beneden. Toch maakt de lengte verschil, en die keuze hangt samen met wat je aan je voeten draagt.
- Legging tot op de enkel. De meest gekozen optie en de veiligste op een reformer: er blijft niets hangen achter een veer of een beugel, en je docent ziet je knie en je heup staan. Een brede, hoge tailleband zit prettiger dan een smal elastiek dat tijdens een rol op je rug omkrult.
- Korte legging of fietsbroek. Fijn in een warme zaal en fijn als je graag ziet wat je knie doet. Hierbij komt een hogere sok goed uit: de boord vult het stuk been dat bloot is en je ligt met blote huid op gedeeld materiaal.
- Joggingbroek of wijde broek. Kan prima op een mat, mits de pijp niet over je voeten valt. Op een reformer is een wijde pijp lastiger, want stof tussen je hiel en de voetenbeugel schuift.
- Wat je overslaat. Een broek met een rits of een knoop op de heup, een koordje dat uit de taille hangt, en een korte broek van gladde stof die op een reformerbekleding gaat glijden.
Wat in de weg zit: ritsen, koordjes, capuchons en sieraden
Dit is het onderdeel dat in geen enkele webshopbeschrijving staat en waar je in je eerste les meteen tegenaan loopt. Pilates is een sport waarbij je lichaam voortdurend contact maakt met een oppervlak: de mat, de bekleding van een reformer, een houten kader, een metalen beugel. Alles wat hard is en aan jou vastzit, komt daartussen.
Concreet betekent dat: geen rits op je rug of je heup, geen gesp aan een taillekoord, geen ring met een steen, geen horloge met een sluiting, en lang haar in een lage staart in plaats van een hoge knot — want die knot ligt in de weg zodra je hoofd op de mat komt. Een dunne ketting kan meestal wel, maar hij tikt bij elke rol tegen je sleutelbeen en dat blijkt irritanter dan verwacht.
Draag je een bril, houd er dan rekening mee dat je een deel van de les omgekeerd ligt. De meeste mensen doen hem af zodra er een oefening op de rug komt en zetten hem terug bij het staande werk.
Wat je aantrekt per les: mat, reformer, barre en thuis
De basis is voor alle vier hetzelfde. Wat verandert, is welk detail plotseling belangrijk wordt.
| Les | Boven en onder | Aan je voeten | Het detail dat telt |
|---|---|---|---|
| Matles | Legging of short, top die blijft zitten | Gripsokken of blote voeten, afhankelijk van de huisregel | Niets met een capuchon, want je nek ligt op de mat |
| Reformer | Legging tot op de enkel, strakke top | Gripsokken, vrijwel altijd verplicht | Geen rits en geen koordje: de slede ligt tegen je rug en je heupen |
| Barre | Legging of korte legging, top met bandjes | Gripsokken, je staat veel | Een zool die tot onder de hiel doorloopt, want je staat op één been |
| Thuis | Wat prettig zit en niet afzakt | Gripsokken op een gladde vloer, ook zonder mat | Een vloer die je niet kent, is de gladste vloer die er is |
Wat draag je tijdens reformer pilates?
De reformer verandert de vraag van smaak naar techniek. Je ligt, zit of staat op een slede die over rails beweegt, je voeten staan tegen een beugel of in een lus, en de weerstand komt van veren. Twee dingen worden daardoor belangrijker dan op een mat.
Het eerste is je zool. Een blote voet op een beugel zweet en glijdt; een gewone sok glijdt nog eerder. Sokken met noppen onder de hele voetzool houden je voet waar je hem neerzet, en dat is precies wat er van je gevraagd wordt als de slede onder je wegrolt. Wat een reformersok anders maakt dan een matsok, staat uitgebreid in reformer pilates sokken.
Het tweede is je kledingoppervlak. De bekleding van een reformer is glad; een gladde legging op glad materiaal betekent dat je in een schouderbrug langzaam wegzakt. Stof met een beetje textuur, of gewoon een legging van een dikkere kwaliteit, houdt beter. En nogmaals: niets hards op je rug. Een rits op je middenrug is op een mat hinderlijk en op een slede pijnlijk.
Nieuwe cursisten vragen me wat ze moeten kopen. Ik zeg: niets, behalve sokken met grip. De legging die je al hebt is goed genoeg, maar je voeten moeten blijven staan waar je ze neerzet — dat is het enige waar de les op vastloopt.Fenna Dekker, pilatesdocent, mat en reformer sinds 2017
Heb je schoenen aan bij pilates?
Nee, en die regel geldt in elke zaal. Een sportschoen neemt je het gevoel voor de vloer af, precies het gevoel waar pilates op gebouwd is, en een buitenzool laat strepen achter op mat en bekleding. Je trekt je schoenen dus uit bij de deur, en daarna heb je twee mogelijkheden.
Op blote voeten voel je het meest, en in studio’s met een warme houten vloer wordt dat prima gevonden. Sokken met antislip zijn de andere optie, en die is in Nederland veel gangbaarder: ze houden je voet op zijn plek, ze houden je voeten warm in een zaal die kouder is dan je lichaam, en ze zitten tussen jouw huid en materiaal dat de hele dag door anderen gebruikt wordt. Welke van de twee jouw studio wil, staat in de huisregels; twijfel je, dan wint de sok, want daarmee kun je altijd naar binnen. De afweging in het lang staat in pilates op blote voeten of met sokken.
Welke coupe onder welke broek
Als de sok eenmaal vaststaat, is de laatste vraag hoe hoog hij moet komen. Dat is geen smaakkwestie maar een kwestie van wat je eronder draagt. De maatopgave hieronder is die van het productblad, per coupe — de drie coupes hebben niet dezelfde maatvoering, dus het bereik staat er per coupe en niet als één getal voor alle drie.
| Coupe | Stof volgens het productblad | Maat | Waar hij onder past |
|---|---|---|---|
| Crew Tot de kuit, hoge ribboord | katoen en polyester, gebreid | Eén maat, rekbaar breisel | Onder een korte legging of een short: de boord komt tot de kuit en vult het stuk been dat bloot is. |
| Enkel Kort, eindigt bij de enkel | katoen, elastaan, polyester en viscose, gebreid | EU 35-39, voetlengte 22-25 cm | Onder een lange legging met smalle pijp: de sok verdwijnt bij de enkel en er ontstaat geen bult. |
| Ballet Gekruiste bandjes, tenen bedekt | polyester, gebreid | Eén maat | Onder een wijde broek of een legging tot op de enkel: alleen de gekruiste bandjes komen eronderuit. |
Eén misverstand over de Ballet is hardnekkig genoeg om het hier te noemen: het is een ballerinamodel met gekruiste bandjes over de wreef, waarbij je tenen en je hiel gewoon bedekt zijn. Alleen de bovenkant van je voet blijft vrij, en dat is wat je op de foto hierboven aan de reformerbeugel ziet. Welke coupe bij welke les past, loopt welke sokken voor pilates punt voor punt na; de drie coupes naast elkaar staan op de startpagina.
Je eerste les: wat je meeneemt
Dit is de lijst die ik nieuwe cursisten stuur, en hij past op één regel per punt.
- Aan je lijf: legging of strakke short, top die blijft zitten, eventueel een dun vest voor de eerste vijf minuten.
- Aan je voeten: sokken met antislip. Trek ze aan bij de deur, niet halverwege de les.
- In je tas: een grote fles water, een elastiekje voor je haar, en een tweede paar sokken als je twee lessen achter elkaar doet.
- Af: ringen, armbanden, horloge. Ze tikken tegen de veren en de beugels.
- Vooraf: kom een kwartier eerder. Omkleden zonder haast scheelt meer dan welk kledingstuk ook.
Een eigen mat hoef je niet mee te nemen: studio’s hebben ze. Ga je thuis oefenen, dan wordt het een ander verhaal, en dat verhaal staat in pilates benodigdheden voor thuis.
Waar je op let als je pilateskleding koopt
Ga je toch iets nieuws halen, kijk dan naar eigenschappen in plaats van naar een schap. Vier dingen bepalen of een kledingstuk het een jaar volhoudt in een studio.
- De tailleband. Breed en hoog blijft liggen; smal en laag rolt om zodra je op je rug rolt. Dit is het detail dat het vaakst het verschil maakt tussen een legging die je elke week draagt en een die in de kast blijft.
- De naden. Platte of naadloze naden op de binnenkant van je been schuren niet als je knieën langs elkaar gaan. Een dikke overlock op precies die plek voel je in elke oefening op je zij.
- De stof. Iets dat vocht doorlaat en terugveert. Dik katoen wordt zwaar zodra je zweet en blijft dat de rest van het uur.
- De doorkijk. Ga even door je knieën voor een spiegel. Een legging die bij het staan dekt en bij het hurken niet, merk je liever thuis dan in de les.
En het onderdeel dat het snelst versleten raakt, is het onderdeel dat de vloer raakt. Een sok met noppen wordt elke les ingezet en elke keer gewassen; hoe je die grip lang grip houdt, staat in pilates sokken wassen. Doe je ook yoga, dan vind je op yoga sokken wat er tussen die twee lessen verandert.
Dat het niet om een handjevol mensen gaat, is te zien in de cijfers: bewegen is in Nederland de norm, en de vraag wat je daarbij aantrekt, stelt bijna iedereen wel eens.
van de Nederlanders van 4 jaar en ouder sportte in 2025 minstens één keer per week. De kledingvraag is dus geen randverschijnsel
Bron: Sport en bewegen in cijfers, kernindicator sportdeelname wekelijks, 2025
Veelgestelde vragen over kleding bij pilates
Wat moet je dragen bij pilates?
Kleding die met je mee beweegt en op zijn plek blijft als je op je rug of op je zij ligt. In de praktijk is dat een legging of een strakke short, een top die niet over je hoofd zakt bij een brug of een schouderstand, en sokken met grip aan je voeten. Schoenen laat je bij de deur. Meer heb je voor je eerste les niet nodig.
Wat trek je aan tijdens pilates?
Een legging tot op de enkel of tot de kuit, een top met brede bandjes of een shirt dat je in de band kunt stoppen, en gripsokken. Kies stof die vocht doorlaat in plaats van dik katoen dat aan je gaat plakken. Laat alles weg wat kan haken: een rits op je heup, een koordje in je taille, een capuchon in je nek.
Wat is de dresscode voor pilates?
De meeste studio’s schrijven geen merk of kleur voor, maar wel twee dingen: geen schoenen op de mat of de reformer, en sokken met antislip aan je voeten. Die tweede regel staat vaker wel dan niet op de website van de studio, en bij reformerlessen is het bijna altijd een voorwaarde. Verder is de dresscode: strak genoeg om je te zien bewegen.
Welke kleding is geschikt voor pilates?
Kleding die drie dingen doet. Ze blijft zitten als je omkeert, zodat je niet halverwege een oefening je shirt hoeft terug te trekken. Ze laat je docent zien hoe je bekken en je ribben staan, want daar gaat de correctie over. En ze heeft geen harde delen, gespen of ritsen die tussen jou en de mat of de slede terechtkomen.
Wat draag je tijdens reformer pilates?
Hetzelfde als op de mat, met twee aanscherpingen. Sokken met grip zijn bij vrijwel elke studio geen keuze maar een voorwaarde: je voeten staan op een voetenbeugel en op een slede die beweegt, en een gewone sok schuift daar weg. En je kiest kleding zonder rits, gesp of koordje op je rug en je heupen, want daar ligt het karretje tegenaan. Een legging tot op de enkel werkt op de slede prettiger dan een wijde broek.
Heb je schoenen aan bij pilates?
Nee. Pilates doe je op blote voeten of op sokken, nooit op sportschoenen: een zool tussen jou en de mat neemt je het gevoel voor de vloer af en laat sporen achter op de bekleding van een reformer. Veel studio’s vragen om sokken met antislip in plaats van blote voeten, ook omdat de sok tussen jouw voet en gedeeld materiaal zit. Trek ze aan bij de deur en laat ze de hele les aan.
Wat moet je aandoen voor pilates?
Voor je eerste les: een legging of strakke short, een top die blijft zitten, gripsokken en een grote fles water. Doe sieraden af, want ringen en armbanden tikken tegen de veren en de beugels van een reformer. Kom een kwartier eerder, dan kun je rustig omkleden en heeft je docent tijd om je de toestellen te laten zien.
Wat je hierna leest
Twijfel je of sokken met grip voor jouw les echt nodig zijn, lees dan zijn pilates sokken nodig. Wil je weten wat zo’n zool precies doet, begin bij wat pilates sokken zijn. En wie de drie coupes naast elkaar wil zien op grip, boord, stof en onderhoud, vindt dat in onze drie coupes vergeleken. Alle gidsen staan bij elkaar op de gidsen.